In Jozua 13 wordt zichtbaar hoe Israël het beloofde land verder ontvangt, zelfs terwijl nog gebieden onoverwonnen blijven (Jozua 13:1). Het hoofdstuk benadrukt dat God de grenzen bepaalt en dat Zijn beloften standhouden ondanks menselijke beperkingen. Het laat zien hoe de stammen een erfdeel krijgen dat geworteld is in Gods trouw.
Hoewel Jozua oud geworden is, blijft hij geroepen om het land te verdelen (Jozua 13:7). De opdracht van God bevestigt dat Zijn werk doorgaat, ook wanneer de omstandigheden veranderen. Jozua 13 vormt zo een overgang van strijd naar erfdeel, waarbij de nadruk ligt op gehoorzaamheid, vertrouwen en het naleven van Gods aanwijzingen.
De toestand van Jozua en de opdracht van God
God spreekt tot Jozua dat hij oud geworden is en dat er nog veel land in bezit genomen moet worden (Jozua 13:1). Deze constatering vormt de achtergrond voor een nieuwe fase in Israëls geschiedenis. Jozua wordt niet langer primair als legeraanvoerder neergezet, maar als beheerder van het erfdeel. Ondanks zijn ouderdom blijft hij verantwoordelijk om de stammen hun toegewezen gebieden te geven (Jozua 13:7). Dit laat zien hoe Gods roeping niet afhankelijk is van menselijke kracht, maar van Zijn plannen. De opdracht tot verdeling blijft staan, ook wanneer de verovering nog niet volledig voltooid is.
Het nog te veroveren gebied
Gebied van de Filistijnen
Het onoverwonnen gebied omvat de regio van de Filistijnen, waaronder Gaza, Asdod, Askelon, Gath en Ekron (Jozua 13:2-3). Deze steden vormden latere brandhaarden van conflict, wat benadrukt dat Israël nog een lange weg te gaan heeft. Toch verzekert God dat Hij Zelf de volken zal verdrijven (Jozua 13:6). De aanwezigheid van deze steden herinnert Israël aan de noodzaak van trouw en volharding.
Gebied van de Geshurieten
Verder noemt Jozua 13 het gebied van de Geshurieten en Maächatieten (Jozua 13:2, Jozua 13:11). Zij blijven in de grensgebieden wonen, wat later terugkomt in de geschiedenis van David en Absalom (2 Samuël 3:3). Hun aanwezigheid toont de gevolgen van gedeeltelijke gehoorzaamheid, maar ook Gods geduld.
Gebieden in het noorden
Het gebied van de Kanaänieten
Ten noorden van het land liggen gebieden die nog veroverd moeten worden, zoals het gebied van de Sidoniërs tot aan Misrefoth-Majim (Jozua 13:4-6). De opsomming van Meara, Libanon en Baäl-Gad toont dat het beloofde land ruim en divers is. De nauwkeurige aanduidingen onderstrepen Gods zorgvuldigheid en betrouwbaarheid in het vervullen van Zijn beloften.
De rol van noordelijke machthebbers
De genoemde gebieden stonden onder invloed van regionale koningen en Sidonische heerschappij (Jozua 13:6). Ondanks deze politieke werkelijkheid geeft God de verzekering dat Hij Zelf deze volken zal verdrijven. Israëls toekomst hangt dus niet af van menselijke macht, maar van Gods handelen.
De opdracht tot verdeling
God gebiedt Jozua om het land te verdelen, ook al is het nog niet volledig ingenomen (Jozua 13:7). De nadruk verschuift van oorlog naar erfdeel. De verdeling is geen menselijke prestatie, maar een teken van Gods verbondstrouw. Het erfdeel wordt aan de stammen gegeven volgens hun families, in overeenstemming met eerdere beloften aan Mozes (Jozua 13:8).
Het erfdeel aan het oosten van de Jordaan
Ruben
De stam Ruben ontvangt het gebied dat eerder door Sihon, koning van de Amorieten, werd geregeerd (Jozua 13:15-21). Plaatsen zoals Aroër, Medeba en Dibon worden genoemd, samen met steden die bekend stonden om hun vruchtbaarheid. Dit erfdeel sluit aan bij Rubens oorspronkelijke positie als eerstgeborene, hoewel hun latere geschiedenis wisselend zou zijn.
Gad
Gad ontvangt het noordelijke gedeelte van het Overjordaanse, inclusief Jaëzer, Rabbath en de regio Gilead (Jozua 13:24-28). Het gebied bevat weidegrond en ligt strategisch aan grensgebieden. De stam speelt later een belangrijke rol in Israëls verdediging door hun ligging aan de oostelijke rand van het land.
De halve stam Manasse
Het erfdeel van de halve stam Manasse omvat Basan, het gebied van koning Og (Jozua 13:29-31). Deze regio stond bekend om zijn versterkte steden (Deuteronomium 3:4-5). Door deze stam een uitgestrekt gebied te geven, wordt zichtbaar dat de nakomelingen van Jozef een bijzondere plaats innemen binnen Israël.
De Levieten en hun bijzondere positie
Jozua 13 benadrukt dat Levi geen land ontvangt (Jozua 13:14). Hun erfdeel bestaat uit de offergaven van de HEERE en hun taak in de eredienst (Deuteronomium 18:1-2). Dit maakt duidelijk dat Israëls identiteit niet alleen geografisch is, maar ook geestelijk. De Levieten leven verspreid onder de stammen om het volk voortdurend te herinneren aan Gods aanwezigheid.
De tekst herhaalt later opnieuw dat Levi geen erfdeel in land ontvangt (Jozua 13:33). Deze dubbele vermelding onderstreept het belang van hun roeping en hun unieke plaats binnen Israël.
Grenzen van de gebieden
Nauwkeurige omschrijvingen
Het hoofdstuk geeft gedetailleerde grensbeschrijvingen van de gebieden in het Overjordaanse (Jozua 13:9-12). Rivieren, steden en geografische punten worden zorgvuldig genoemd. Deze nauwkeurigheid voorkomt geschillen en bevestigt dat het land niet willekeurig wordt verdeeld. Het brengt tot uitdrukking dat het erfdeel door God Zelf is vastgesteld.
De betekenis voor Israël
De geografische precisie van Jozua 13 heeft een geestelijke betekenis. Door iedere stam een eigen gebied te geven, toont God dat Hij hen kent en voor hen zorgt. Het land is een teken van Zijn trouw en vormt de plaats waar Israël Zijn wetten moet onderhouden (Deuteronomium 12:1). De variatie in landschappen benadrukt ook de onderlinge verbondenheid van de stammen.
De onvolledigheid van de verovering
Oproep tot vertrouwen
Het feit dat het land nog niet volledig is ingenomen (Jozua 13:1) vormt een oproep tot vertrouwen. Israël moet verder gaan in gehoorzaamheid, ook wanneer het werk nog niet voltooid is. God belooft Zelf dat Hij de resterende volken zal verdrijven (Jozua 13:6). Deze belofte vraagt geloof en volharding.
Gevolgen voor de toekomst
De volken die blijven bestaan, zoals de Filistijnen en Geshurieten, spelen later een rol in de Bijbelse geschiedenis (1 Samuël 27:8; 2 Samuël 3:3). Hun blijvende aanwezigheid illustreert hoe onvolledige gehoorzaamheid gevolgen heeft. Toch toont God in de verdere geschiedenis Zijn trouw en leiding.
Conclusie
Jozua 13 markeert de overgang van strijd naar erfdeel en laat zien hoe God Zijn beloften vervult ondanks menselijke beperkingen. De zorgvuldige verdeling van het land toont Zijn trouw, Zijn orde en Zijn leiding. Het hoofdstuk benadrukt gehoorzaamheid, vertrouwen en het erkennen van Gods bepalingen als fundament voor Israëls toekomst.
Laatst bijgewerkt op 26-11-2025
Jozua 13
1 Jozua nu was oud, wel bedaagd; en de HEERE zeide tot hem: Gij zijt oud geworden, welbedaagd, en er is zeer veel lands overgebleven, om dat erfelijk te bezitten.
2 Dit is het land, dat overgebleven is; al de grenzen der Filistijnen en het ganse Gesuri.
3 Van de Sichor, die voor aan Egypte is, tot aan de landpale van Ekron tegen het noorden, dat den Kanaanieten toegerekend wordt; vijf vorsten der Filistijnen, deGazatiet en Asdodiet, de Askeloniet, de Gathiet en Ekroniet, en de Avvieten.
4 Van het zuiden, het ganse land der Kanaanieten, en Meara, die van de Sidoniers is, tot Afek toe, tot aan de landpale der Amorieten.
5 Daartoe het land der Giblieten, en de ganse Libanon tegen den opgang der zon, van Baal-Gad, onder aan den berg Hermon, tot aan den ingang van Hamath.
6 Allen, die op het gebergte wonen van den Libanon aan tot Misrefoth-maim toe, al de Sidoniers; Ik zal hen verdrijven van het aangezicht der kinderen Israels;alleenlijk maak, dat het Israel ten erfdeel valle, gelijk als Ik u geboden heb.
7 En nu, deel dit land tot een erfdeel aan de negen stammen, en aan den halven stam van Manasse,
8 Met denwelken de Rubenieten en Gadieten hun erfenis ontvangen hebben; dewelke Mozes hunlieden gaf aan gene zijde van de Jordaan tegen het oosten, gelijk alsMozes, de knecht des HEEREN, hun gegeven had:
9 Van Aroer aan, die aan den oever der beek Arnon is, en de stad, die in het midden der beek is, en al het vlakke land van Medeba tot Dibon toe;
10 En al de steden van Sihon, de koning der Amorieten, die te Hesbon geregeerd heeft, tot aan de landpale der kinderen Ammons;
11 En Gilead, en de landpale der Gezurieten, en der Maachathieten, en den gansen berg Hermon, en gans Bazan, tot Salcha toe;
12 Het ganse koninkrijk van Og, in Bazan, die geregeerd heeft te Astharoth, en te Edrei; deze is overig gebleven uit het overblijfsel der reuzen, dewelke Mozes heeftverslagen, en heeft ze verdreven.
13 Doch de kinderen Israels verdreven de Gezurieten en de Maachathieten niet; maar Gezur en Maachath woonden in het midden van Israel tot op dezen dag.
14 Alleenlijk gaf hij den stam Levi geen erfenis. De vuurofferen Gods, des HEEREN van Israel, zijn zijne erfenis, gelijk als Hij tot hem gesproken had.
15 Alzo gaf Mozes aan den stam der kinderen van Ruben, naar hun huisgezinnen,
16 Dat hun landpale was van Aroer af, dat aan den oever der beek Arnon is, en de stad, die in het midden der beek is, en al het vlakke land tot Medeba toe:
17 Hesbon en al haar steden, die in het vlakke land zijn, Dibon, en Bamoth-Baal, en Beth-Baal-meon,
18 En Jahza, en Kedemoth, en Mefaath,
19 En Kirjathaim, en Sibma, en Zeret-Hassahar op den berg des dals,
20 En Beth-Peor, en Asdoth-Pisga, en Beth-Jesimoth;
21 En alle steden des vlakken lands, en het ganse koninkrijk van Sihon, den koning der Amorieten, die te Hesbon regeerde, denwelken Mozes geslagen heeft,mitsgaders de vorsten van Midian, Evi, en Rekem, en Zur, en Hur, en Reba, geweldigen van Sihon, inwoners des lands.
22 Daartoe hebben de kinderen Israels met het zwaard gedood Bileam, den zoon van Beor, den voorzegger, nevens degenen, die van hen verslagen zijn.
23 De landpale nu der kinderen van Ruben was de Jordaan, en derzelver landpale; dat is het erfdeel der kinderen van Ruben, naar hun huisgezinnen, de steden en haardorpen.
24 En aan den stam van Gad, aan de kinderen van Gad, naar hun huisgezinnen, gaf Mozes,
25 Dat hun landpale was Jaezer, en al de steden van Gilead, en het halve land der kinderen Ammons, tot Aroer toe, die voor aan Rabba is;
26 En van Hesbon af tot Ramath-Mizpa en Betonim; en van Mahanaim tot aan de landpale van Debir;
27 En in het dal, Beth-haram, en Beth-nimra, en Sukkoth, en Zefon, wat over was van het koninkrijk van Sihon, den koning te Hesbon, de Jordaan en haar landpale, totaan het einde der zee van Cinnereth, over de Jordaan, tegen het oosten.
28 Dit is het erfdeel der kinderen van Gad, naar hun huisgezinnen: de steden en haar dorpen.
29 Verder had Mozes aan den halven stam van Manasse een erfenis gegeven, die aan den halven stam der kinderen van Manasse bleef, naar hun huisgezinnen;
30 Zodat hun landpale was van Mahanaim af, het ganse Bazan, het ganse koninkrijk van Og, den koning van Bazan, en al de vlekken van Jair, die in Bazan zijn, zestigsteden.
31 En het halve Gilead, en Astharoth, en Edrei, steden des koninkrijks van Og in Bazan, waren van de kinderen van Machir, den zoon van Manasse, namelijk de helftder kinderen van Machir, naar hun huisgezinnen.
32 Dat is het, wat Mozes ten erve uitgedeeld had in de velden van Moab, op gene zijde der Jordaan van Jericho, tegen het oosten.
33 Maar aan den stam van Levi gaf Mozes geen erfdeel; de HEERE, de God Israels, is Zelf hunlieder Erfdeel, gelijk als Hij tot hen gesproken heeft.
