Matthëus 17 vormt een scharnierpunt in het evangelie. Het hoofdstuk opent met de indrukwekkende verheerlijking van Jezus op de berg en eindigt met een les over gehoorzaamheid en vrijheid. We zien een toenemende openbaring van Jezus’ goddelijke identiteit én een voorbereiding op zijn lijden en dood. Tegelijk staan geloof, twijfel en gehoorzaamheid centraal.
De verheerlijking op de berg
Zes dagen na Jezus’ eerdere aankondiging over zijn lijden neemt Hij drie discipelen – Petrus, Jakobus en Johannes – mee een hoge berg op. Daar verandert zijn uiterlijk: zijn gezicht straalt als de zon en zijn kleren worden wit als licht. Mozes en Elia verschijnen en spreken met Jezus, waarmee zij de wet en de profeten vertegenwoordigen. Petrus wil drie tenten opzetten, maar wordt onderbroken door een wolk en een stem uit de hemel die zegt: “Dit is mijn geliefde Zoon, luister naar Hem.” De discipelen vallen van angst ter aarde, maar Jezus stelt hen gerust.
Bij het afdalen van de berg gebiedt Jezus hen om wat ze gezien hebben aan niemand te vertellen totdat Hij uit de dood is opgewekt. De discipelen vragen naar Elia’s komst, waarop Jezus uitlegt dat Elia al is gekomen in de persoon van Johannes de Doper, maar dat men hem niet heeft erkend.
Genezing van een bezeten jongen
Beneden gekomen treffen Jezus en zijn discipelen een menigte. Een man smeekt Jezus om zijn zoon te genezen die door een demon wordt gekweld en bij wie de discipelen geen succes hadden. Jezus hekelt het ongelovige geslacht en geneest de jongen. Later vragen de discipelen waarom zij de demon niet konden uitdrijven. Jezus antwoordt dat het komt door hun klein geloof, en benadrukt dat zelfs geloof zo klein als een mosterdzaadje bergen kan verzetten. Hij onderstreept ook het belang van gebed en vasten (sommige handschriften voegen dit toe).
Tweede aankondiging van Jezus’ lijden en opstanding
Terug in Galilea herhaalt Jezus zijn voorspelling: de Mensenzoon zal overgeleverd worden, gedood worden, maar op de derde dag zal Hij worden opgewekt. De discipelen worden diepbedroefd. Deze tweede aankondiging laat zien dat Jezus zijn leerlingen wil voorbereiden op het komende lijden, maar ook op de hoop van de opstanding.
De tempelbelasting en de vis
In Kafarnaüm worden Petrus en Jezus gevraagd of Jezus de tempelbelasting betaalt. Jezus legt Petrus uit dat de koningen van de aarde belasting innen van vreemden, niet van hun eigen zonen – implicerend dat Hij als Zoon van God vrijgesteld is. Toch wil Jezus geen aanstoot geven. Hij zegt Petrus een vis te vangen waarin een munt zal zitten om de belasting voor hen beiden te betalen. Hiermee toont Jezus zowel zijn gehoorzaamheid aan sociale verplichtingen als zijn bovennatuurlijke voorziening.
Slotbeschouwing
Matthëus 17 laat zien hoe het goddelijke en menselijke in Jezus samenkomen. Hij openbaart zich als de glorieuze Zoon van God, maar spreekt ook over zijn komende lijden. Discipelschap blijkt verbonden aan geloof, gehoorzaamheid en bereidheid om Hem te volgen, zelfs wanneer de weg onbegrijpelijk lijkt.
Mattheüs 17
1 En na zes dagen nam Jezus met Zich Petrus, en Jakobus, en Johannes, zijn broeder, en bracht hen op een hoge berg alleen.
2 En Hij werd voor hen veranderd van gedaante; en Zijn aangezicht blonk gelijk de zon, en Zijn klederen werden wit gelijk het licht.
3 En ziet, van hen werden gezien Mozes en Elias, met Hem samensprekende.
4 En Petrus, antwoordende, zeide tot Jezus: Heere! het is goed, dat wij hier zijn; zo Gij wilt, laat ons hier drie tabernakelen maken, voor U een, en voor Mozeseen, en een voor Elias.
5 Terwijl hij nog sprak, ziet, een luchtige wolk heeft hen overschaduwd; en ziet, een stem uit de wolk, zeggende: Deze is Mijn geliefde Zoon, in Denwelken IkMijn welbehagen heb; hoort Hem!
6 En de discipelen, dit horende, vielen op hun aangezicht, en werden zeer bevreesd.
7 En Jezus, bij hen komende, raakte hen aan, en zeide: Staat op en vreest niet.
8 En hun ogen opheffende, zagen zij niemand, dan Jezus alleen.
9 En als zij van de berg afkwamen, gebood hun Jezus, zeggende: Zegt niemand dit gezicht, totdat de Zoon des mensen zal opgestaan zijn uit de doden.
10 En Zijn discipelen vraagden Hem, zeggende: Wat zeggen dan de Schriftgeleerden, dat Elias eerst moet komen?
11 Doch Jezus, antwoordende, zeide tot hen: Elias zal wel eerst komen, en alles weder oprichten.
12 Maar Ik zeg u, dat Elias nu gekomen is, en zij hebben hem niet gekend; doch zij hebben aan hem gedaan, al wat zij hebben gewild; alzo zal ook de Zoon desmensen van hen lijden.
13 Toen verstonden de discipelen dat Hij hun van Johannes de Doper gesproken had.
14 En als zij bij de schare gekomen waren, kwam tot Hem een mens, vallende voor Hem op de knieen, en zeggende:
15 Heere! ontferm U over mijn zoon; want hij is maanziek, en is in zwaar lijden; want menigmaal valt hij in het vuur, en menigmaal in het water.
16 En ik heb hem tot Uw discipelen gebracht, en zij hebben hem niet kunnen genezen.
17 En Jezus, antwoordende, zeide: O, ongelovig en verkeerd geslacht, hoe lang zal Ik nog met ulieden zijn, hoe lang zal Ik u nog verdragen? Brengt hem Mij hier.
18 En Jezus bestrafte hem, en de duivel ging van hem uit, en het kind werd genezen van die ure af.
19 Toen kwamen de discipelen tot Jezus alleen, en zeiden: Waarom hebben wij hem niet kunnen uitwerpen?
20 En Jezus zeide tot hen: Om uws ongeloofs wil; want voorwaar zeg Ik u: Zo gij een geloof hadt als een mosterdzaad, gij zoudt tot deze berg zeggen: Ga heen vanhier derwaarts, en hij zal heengaan; en niets zal u onmogelijk zijn.
21 Maar dit geslacht vaart niet uit, dan door bidden en vasten.
22 En als zij in Galilea verkeerden, zeide Jezus tot hen: De Zoon des mensen zal overgeleverd worden in de handen der mensen;
23 En zij zullen Hem doden, en ten derden dage zal Hij opgewekt worden. En zij werden zeer bedroefd.
24 En als zij te Kapernaum ingekomen waren, gingen tot Petrus die de didrachmen ontvingen, en zeiden: Uw Meester, betaalt Hij de didrachmen niet?
25 Hij zeide: Ja. En toen hij in huis gekomen was, voorkwam hem Jezus, zeggende: Wat dunkt u, Simon! de koningen der aarde, van wie nemen zij tollen ofschatting, van hun zonen, of van de vreemden?
26 Petrus zeide tot Hem: Van de vreemden. Jezus zeide tot hem: Zo zijn dan de zonen vrij.
27 Maar opdat wij hun geen aanstoot geven, ga heen naar de zee, werp de angel uit, en de eerste vis, die opkomt, neem, en zijn mond geopend hebbende, zult gijeen stater vinden; neem die, en geef hem aan hen voor Mij en u.
